حكايت‌هايي از سرزمين من - مهارت و استعداد ايرانيان در ساخت مصنوعات

  • PDF
امتیاز کاربر: / 4
بدخوب 

رهبر معظم انقلاب اسلامی در پیام نوروزی، امسال را سال «اقتصاد و فرهنگ، با عزم ملی و مدیریت جهادی» نامگذاری کردند.

ایشان در ترسیم افق سال نو، دو مسئله‌ی اقتصاد و فرهنگ را مهم‌تر از مسائل دیگر بر شمردند و تاکید کردند: برای تحقق شعار سال ۹۳ «اقتصاد و فرهنگ، با عزم ملی و مدیریت جهادی»تلاش مشترک مسئولان   و آحاد مردم را ضروری دانسته اند.

حضرت آیت‌الله خامنه‌ای خاطرنشان کردند: مسئولان موظفند با توکل به خداوند و با تکیه‌ بر مردم، در هر دو عرصه اقتصاد و فرهنگ، مجاهدانه وارد میدان عمل شوند و آنچه در سال جديد پيش رو داريم، عبارت است از: اقتصادى كه به كمك مسئولان و مردم شكوفايى پيدا كند، و فرهنگى كه با همت مسئولان و مردم بتواند سمت و سوى حركت بزرگ كشور و ملت ما را معين كند.

گروه تاريخ و تمدن اداره كل آموزش و پژوهش سيما نيز به ميمنت نام‌گذاري اين سال به « اقتصاد و فرهنگ با عزم ملی و مدیریت جهادی» فرصت را غنيمت دانسته و در سلسله يادداشت‌هاي خود درصدد برآمده است با تكيه بر اسناد و شواهد تاريخي جايگاه والاي ايران و ايرانيان را در عرصه‌هاي اقتصادي توصيف نمايد. بر هيچ كس پوشيده نيست كه ايرانيان در صنايع فلزكاري، نساجي، دريانوردي، كشاورزي، آهنگري، قالي‌بافي، دبّاغي و چرم‌دوزي و... پيشينه‌اي به قدمت تاريخ داشته‌اند.

بي‌شك رسانه ملي با تحقيق، پژوهش و توليد برنامه‌هايي كه اشاره و تاكيد بر جايگاه ارزشمند ايران در عرصه‌هاي اقتصادي دارد؛ مي‌تواند در اين عزم ملي و همگام با ساير سازمان‌ها و نهادهاي كشوري در جهت رشد، توسعه و فرهنگ‌سازي اقتصادي گام بردارد. در اين قسمت براي تاكيد بر اين گفتار به برخي از شواهد و نقل‌قول‌هاي تاريخي كه بيانگر توانايي‌ها و استعدادهاي ذاتي ايرانيان در كار و فعاليت‌هاي اقتصادي است اشاره خواهيم داشت.

  «ايرانيان در ساخت مصنوعات استعداد و مهارت دارند» اين ويژگي، نكته‌اي نيست كه به تازگي خوانده و يا شنيده باشيد. بلكه از جمله مواردي است كه در بسياري از متون تاريخي و از زبان سياحان و سفرنامه‌نويسان كه به ايران سفر كرده‌اند بيان شده است.

سرجان ملکم (1769ـ1833 م.) دیپلمات مشهور انگلیسی و سفیر این کشور در ایران بود كه به سبب مأموريت‌اش در ايران، چندين بار به ايران سفر نمود. اولين سفر وي در سال (1800م.) صورت گرفت و پس از آن به عنوان سفير به دربار فتحعلی شاه قاجار اعزام شد. او در کنار فعالیت‌‌های سیاسی و نظامی به تحقیق و سپس تألیف کتاب مهم تاریخ ایران The history of Persia پرداخت. این کتاب، نخستین اثر مهم غربیان در زمینه تاریخ کامل ایران بود. ملكم دركتاب خود در باب اقتصاد در ميان ايرانيان مي‌نويسد: «ايرانيان در ساختن ابزار صنعتي از هيچ يك از ملل شرق كمتر نيستند؛ كار در صنعت آهن و فولاد را خوب از پيش مي‌برند. توپ ريختن و توليد جنگ‌افزارهاي ديگر نيز در ميان ايشان متداول است و در اين راه اگر حكومتي مي‌داشتند كه آنها را به دانش و كسب مهارت‌هاي فني در صنايع جديد ترغيب مي‌كرد به زودي با صنعت‌كاران اروپايي كوس رقابت و برابري مي‌زدند؛ بدين دليل كه در كنده‌كاري، منبت‌كاري و مطلاكاري كمتر ملتي بيش از ايشان حذاقت دارد. همچنين ميناكاري را در غايت نفاست انجام مي‌دهند.» 1

آدريان هي تيه نيز در كتاب يادداشت‌هاي سياسي کنت دوگوبينو به نقل از گوبينو كه در زمان قاجار و در شرايط بحراني به ايران سفر كرده بود؛ مي‌نويسد: « ... ايران در وضعي بحراني قرار دارد. ايلات که در گذشته بسيار پر شر و شور و در عين حال داراي روحيه نظامي درخشاني بودند، به نوعي نابود شده ‌ اند و در نقاطي که سابقاً به آساني بيست هزار سوار جمع آوري مي ‌ شد، اکنون به زحمت مي ‌ توان ششصد نفر را پيدا کرد. علاوه بر آن پياده نظام از هم پاشيده، گرسنه و از جانب رؤسايش خلع سلاح شده، به هیچ وجه در وضعي نيست که بتوان کوچکترين خدمتي انجام بدهد، هر چند فرد فرد سربازان از لياقت فراوان و شجاعت واقعي برخوردارند. اما اين قسمت از چشم‌انداز که بيننده را در وهله اول تحت تاثير قرار مي ‌ دهد، همه آن نيست.

[اين] ملت اصولاً زحمتکش و باهوش است و استعداد تجارت، صنعت و کشاورزي را دارد... نمي‌توان منکر شد که اين ملت به پيشرفت‌هاي واقعي و مستمر نايل شده است و اگر آنچه را شخصاً در نه سال پيش ديده بودم با آنچه امروز مي‌بينم مقايسه بکنم به اين نتيجه مي‌رسم که بدون ترديد خلق و خوي مردم به نحو بارزي ملايم‌تر شده است... تهران ثروتمندتر، زيباتر و دست کم به اندازه يک ثلث بزرگتر شده است. کارخانه‌هایي پيرامون پايتخت سر بر افراشته‌اند که اذعان مي‌کنم بيشترشان بسيار بد اداره مي‌شوند، اما دست کم نشانه دهنده نياز به ورود به جاده صنعت هستند و ترديدي ندارم که چند تجربه ناموفق اين ملت باهوش را نه تنها مايوس، بلکه مصمم‌تر خواهد کرد. ...» 2 اين گفته خود گوياي عزم و اراده ايرانيان در طول تاريخ براي مقابله با شرايط بحراني و سخت اقتصادي است. امروزه روز نيز مردم ايران با تلاش و با عزم و اراده ملي در مقابله هرگونه تحريم و بحران اقتصادي به مقابله برخواسته‌اند و در جهت رسيدن به خودكفايي در عرصه‌هاي اقتصادي گام‌هاي محكم خود را برداشته‌اند.

پي‌نوشت‌ها:

•  سرجان ملكم ؛ تاريخ ايران ج 2؛ ترجمه ميرزا حيرت، ص271

•  آدريان دوريس هي‌تيه ؛ يادداشت‌هاي سياسي کنت دوگوبينو؛ دکتر عبدالرضا هوشنگ مهدوي، جويا، اول، 1370،‌صص 297- 296



شما در این صفحه هستید : گروه تاریخ و تمدن حكايت‌هايي از سرزمين من - مهارت و استعداد ايرانيان در ساخت مصنوعات